Zware verlossing? Wat dan?

Uit onderzoek bij mensen is gebleken dat herstel na een ingreep langer duurt als er onvoldoende aandacht is besteed aan pijnstilling. Bij rundvee zijn er verscheidene studies gedaan rondom pijnstilling bij afkalven. Hieruit blijkt dat vaarzen die een pijnstiller krijgen na een natuurlijke geboorte of een makkelijke verlossing, actiever te zijn. In een andere studie kregen koeien en vaarzen een pijnstiller toegediend na een zware verlossing. Hier bleek geen verschil in droge stofopname en melkproductie. De dieren die een pijnstiller kregen gingen wel vaker naar het voerhek en besteden meer tijd aan vreten.

Er bestaan theorieën dat de vloeistof van de amnionblaas, ook wel pootjesblaas genoemd, een pijnstillende werking heeft. Bij afwijkende geboorten of zware verlossingen komt de vloeistof echter vaak voortijdig af. Hierdoor heeft de koe niet de mogelijkheid om de vloeistof op te nemen.

Verminderde vitaliteit kalfjes

Niet alleen de moederdieren hebben te maken met de gevolgen van afkalven. In een studie werd na een zware verlossing pijnstilling aan kalfjes gegeven. Deze lieten in een betere gezondheid zien en hadden daarnaast een betere groei. Uit recenter onderzoek blijkt dat kalfjes een verminderde vitaliteit of levenskracht hebben na een zware verlossing. Dit is beoordeeld aan de hand van een vitaliteitsscore. Hoe hoger de score, hoe minder levenskracht de kalfjes hebben (zie grafiek).

Hiervoor zijn onder andere beoordeeld:

• de zwelling van de kop en tong;

• hoe lang het duurt voor de kalfjes opstaan;

• hoe lang het duurt voordat ze schudden met de kop;

• de ademhaling en de hartslag.

Tender loving care

Een comfortabele ligplaats, waar een koe gemakkelijk overeind kan komen en toegang heeft tot voer en water, bevordert het herstel na afkalven. Eventueel kan de achterhand en de vulva met koud water worden afgespoten om zwelling te verminderen. Voor het kalf hoort daarbij een goede biestverstrekking. Tender Loving Care (TLC) kortom een liefdevolle verzorging voor koe en kalf.