Kabinet streeft naar norm rond grondgebondenheid in 2032

In het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA staat dat de partijen willen toewerken naar een meer grondgebonden landbouw. De minister is voorstander daarvan, omdat met grondgebondenheid een 'betere balans is tussen dieraantallen en de mestproductie enerzijds en het grond en het grondareaal en de mestplaatsingsruimte in de landbouw anderzijds.'

Uiterlijk in 2023 wil het kabinet daarom een norm invoeren. Wat die norm moet zijn, wordt niet aangegeven in de Kamerbrief.

Emissiedoelen per bedrijf

Verder wil de regering toewerken naar een beoogde ammoniakreductie van 23 tot 25 procent in 2030 en 42 tot 46 procent in 2035 ten opzichte van 2019. Deze doelen wil het kabinet zo snel mogelijk wettelijk vaststellen. Om deze te behalen, wordt ingezet op zowel een generieke als gebiedsgerichte aanpak.

Eén van de generieke maatregelen is afroming. Het kabinet wil voor de zomer de afromingspercentages voor de sectoren melkvee, varkens en pluimvee vaststellen. Het gaat om afroming bij een overdracht buiten familieverband. Ook werkt het kabinet de bedrijfsspecifieke emissienormen voor ammoniak en broeikasgasemissies met prioriteit uit.

Als het doel in 2035 niet gehaald wordt, zal als laatste maatregel gekort worden op dier- en fosfaatrechten bij boeren. Hiervoor zal de wettelijke basis in het bestaande dierrechtenstelsel aangepast worden. Ook deze wijziging wordt nu voorbereid.

Extensieve landbouw binnen zonering

Het huidige kabinet gaat door met de inzet van de ministeriële stikstofcommissie om in te zetten op zonering rond Natura 2000-gebieden, als onderdeel van de gebiedsgerichte aanpak. Binnen de zones is meer ammoniakreductie nodig. Landbouwkundig gebruik wordt, indien noodzakelijk, aangepast aan de doelstellingen van het Natura 2000-gebieden.

In deze gebieden zou volgens de minister toegewerkt kunnen worden naar extensievere landbouw en emissiearme veehouderij. 'Door bedrijven duidelijke, op extensivering gerichte, kaders mee te geven ontstaat helderheid en zullen gebiedsprocessen en grondmobiliteit worden versneld. Gezien de urgentie van de opgaven is het nodig om hiervoor al op korte termijn een zorgvuldig proces in te richten, waarbij boeren de tijd en ondersteuning krijgen om de benodigde transitie te maken door te innoveren, extensiveren, omschakelen, verplaatsen of beëindigen.'

Focus op stikstofaanpak in vijf gebieden

Het kabinet geeft prioriteit aan de Veluwe, de Peel, het Groene Hart, Hart van het Noorden, en Noordwest Overijssel. Nog dit jaar moet rond die gebieden gestart worden met de uitvoering van de zoneringsaanpak. Welke afstand het kabinet wil aanhouden voor het instellen van de zonering, staat niet in de brief.

Rond die zones wordt ook gekeken of er maatregelen nodig zijn voor natuurherstel. Als het bijvoorbeeld nodig is om aanpassingen voor hydrologie te verbeteren, zal daarnaar worden gekeken.

'Maatregelenpakket moet ruimte bieden voor PAS-melders'

Met al deze geborgde maatregelen voor stikstofreductie en natuurherstelmaatregelen, denkt het kabinet PAS-melders ook weer ruimte te kunnen bieden. 'Als de instandhoudingsdoelstellingen worden bereikt, kunnen provincies makkelijker afzien van handhaving en deze gedupeerde veehouders een structurele oplossing bieden.'

Kabinet werkt aan rekenkundige ondergrens stikstof

Het huidige kabinet gaat ook door met de inzet van de vorige regering om zo snel mogelijk een juridisch houdbare rekenkundige ondergrens in te voeren. 'Ik deel de conclusie van onderzoekers Backes en Petersen dat een rekenkundige ondergrens alleen kan worden ingevoerd wanneer dit gepaard gaat met flankerende maatregelen. In de komende periode ga ik, in samenwerking met de provincies, onderzoeken hoe er invulling gegeven kan worden aan deze flankerende maatregelen en hoe deze zich verhouden tot het reductiepakket.

Voor de zomer komt het kabinet met een verdere uitwerking van alle maatregelen.